"On our earth, before writing was invented, before the printing press was invented, poetry flourished. That is why we know that poetry is like bread; it should be shared by all, by scholars and by peasants, by all our vast, incredible, extraordinary family and humanity." P.N.
Nhân ngày sinh nhật của Pablo Neruda trong tháng 7
So-nê số 7
“Hãy đi cùng anh nhé,” Anh đã nói – mà nào ai biết
đi đâu, ai hay trái tim đau của anh đang loạn nhịp theo từng lời
và chẳng đóa cẩm chướng nào, chẳng khúc đò đưa huyền hoặc nào,
hay bất cứ sự an ủi nào có thể xoa dịu vết thương kia nơi tình yêu hé mở
Và anh lại nói, như hơi thở trối trăn của kẻ kề bên cõi chết : “Hãy đi với anh,”
Và vẫn chẳng ai hay khuôn miệng vành trăng khuyết nơi anh đang rỏ máu
Chẳng ai thấu huyết mạch vẫn sục sôi lên tận cõi lặng thinh
Ôi, em yêu dấu, hãy quên đi vì sao sắc cạnh kia như đang nát tan từng mảnh
Để rồi, khi anh nghe thấy tiếng em lặp lại
“Anh hãy đi cùng em”, như thể em buông tay giải thoát
cơn đau, yêu thương, và hờn giận bị đày ải trong men rượu tù túng
tuôn trào từ hầm rượu chôn sâu trong cõi lòng em
Và để rồi anh lại nếm trên bờ môi hương vị của ngọn lửa nồng
của đóa hoa cẩm chướng và của huyết mạch, của đá sỏi và của vết thương bỏng rộp
Matilde, em ở đâu, từ dưới đó anh nhận thấy
ngay dưới cổ anh và ngay phía trên trái tim
có tiếng đập nhói đau lên những xương sườn
Em đã đi nhanh vậy sao.
Anh cần ánh sáng từ nguồn sinh lực nơi em tỏa rạng
Anh nhìn quanh, với niềm hy vọng bỏng cháy
Anh dõi mắt trong khoảng trống bơ vơ thiếu vắng bóng em có hình dáng một ngôi nhà
Chẳng còn gì nữa ngoài những khung cửa sổ u sầu
Mái nhà thơ dại trên cao gan lì lắng nghe
Tiếng mưa rơi của những cây cổ thụ già trơ trụi lá
tiếng lông hồng nhẹ chao, và bất cứ sinh linh nào mà Bóng Đêm muốn giam trong tù ngục
Thế rồi anh ngồi đó đợi em, như ngôi nhà hoang đơn côi
Cho đến khi em lại thấy anh và về cư ngụ dưới vòm che chở nơi anh
Nếu không, những cửa sổ nhà anh mãi còn nhói đau khắc khoải
Yêu đương trào dâng nhuốm tràn đời anh đầy sắc tím
và anh chấp chới, chơi vơi, như bóng chim mù lòa vẫy cánh
Đến một ngày anh tới bên cửa sổ phòng em, cô bạn nhỏ ơi:
Cho em bỗng nghe thấu tiếng thổn thức từ trái tim anh tan vỡ
Rồi từ bóng tối âm u, anh vươn tới sát ngực em
chẳng danh phận, chẳng biết,quen; anh bay tới tòa tháp lúa mì
Anh trỗi dậy giữa đời như con sóng cuốn giữa hai bàn tay em
Anh vươn mình ùa vào đại dương hân hoan của đời em.
Làm sao nói hết giữa cõi đời này anh đã nợ em. Anh chỉ biết rằng:
Em yêu dấu ơi, duyên nợ với em thật ngọt ngào, như rễ cây
bắt nguồn từ Araucania *, em yêu dấu hỡi, anh đã nợ em sâu nặng
Chẳng mảy may do dự, anh biết mối duyên nợ ấy sáng rạng như sao trời
Anh nợ em trào chất ngất lòng giếng sâu hoang dã
Nơi thời gian dõi mắt nhìn tia chớp lóe lên phiêu lãng
* Araucania: là một tỉnh ở Chi-lê, quê hương của Matilde, vợ Pablo Neruda.
(Hôm nay, tình cờ giở tập 100 bài thơ tình, thấy bài này rất hay!)
Từ sâu thẳm trong em, có dáng quỳ gối
buồn thảm của cậu bé, giống như chính anh, nhìn vào đôi ta
Bởi chính cuộc sống đang cháy lên trong huyết mạch cậu bé
đã gắn kết cậu bé với cuộc đời đôi ta.
Và những bàn tay ấy, hậu duệ của đôi tay em
sẽ phải tiêu diệt chính đôi tay anh.
Để cậu bé được mở to đôi mắt nhìn thế giới
một ngày kia, anh sẽ thấy nước mắt long lanh trong đôi mắt em.
Em yêu dấu, anh không muốn
khi chẳng còn gì níu kéo đôi ta bên nhau
Chẳng còn gì có thể giúp đôi ta đoàn tụ
Ngay cả những lời nói ngọt ngào (như đóa Mai Dương) bên môi em
Ngay cả những lời nói chưa hề được thốt ra
Chẳng phải từ đại tiệc tình yêu mà đôi ta chưa từng có
Chẳng phải từ lời em nức nở bên khung cửa sổ
Anh yêu biết bao mối tình những người thủy thủ
chỉ để lại những nụ hôn và rồi họ ra đi
Họ để lại lời hẹn ước.
Họ ra đi và không bao giờ trở lại
Để nơi bến cảng kia, người con gái đợi chờ:
những thủy thủ đã để lại nụ hôn và ra đi
Rồi một đêm họ chìm vào giấc ngủ và để lại thân xác cho Thần Chết
nơi đáy sâu biển cả
Anh yêu biết bao mối tình có thể được sẻ chia
bằng những nụ hôn, bên giường êm và vị bánh mì thơm ngon
Mối tình đã trở nên vĩnh cửu
và cũng chóng vánh biến tan
Mối tình có thể tự giải phóng chính mình
để rồi lại tràn trong yêu thương
Mối tình tuyệt diệu đã ghé bước tới bên
Mối tình tuyệt diệu đã rời xa mãi mãi
Đôi mắt anh không còn mê say chìm đắm trong mắt em nữa
Cơn đau trong anh chẳng còn ngọt ngào khi anh kề sát bên em.
Nhưng cho dù anh đi tới nơi đâu, anh vẫn mang theo hình bóng em
Và cho dù em bước chân tới phương nao, em sẽ vẫn mang theo niềm đau trong anh
Anh đã thuộc về em
Em đã thuộc về anh
Còn gì hơn thế?
Kề bên nhau, chúng ta đã đặt những dấu chân cho con đường mòn nơi tình yêu từng bước qua
Anh đã thuộc về em
Em đã thuộc về anh
Em sẽ thuộc về kẻ sẽ yêu em
kẻ sẽ hưởng trái ngọt từ tình yêu anh vun trồng
Anh sẽ ra đi. Anh buồn xiết bao: Nhưng anh vẫn luôn buồn bã
Anh đến từ vòng tay em rộng mở. Anh không biết rồi anh sẽ đi đâu
Từ sâu thẳm trong trái tim em, có một cậu bé con đang nói lời giã biệt
Và anh xin chào giã biệt.
